Prawnik radzi

Zaostrzenie prawa budowlanego w 2021 roku. Co się zmieni w normach budowlanych?

W 2021 roku wejdą w życie zaostrzone przepisy prawa budowlanego dotyczące ochrony cieplnej budynków. To już trzeci etap marszu w kierunku ograniczania zużycia energii w gospodarstwach domowych i obiektach użyteczności publicznej. Po zmianach z 2014 i 2017 roku nieuchronnie zbliża się termin wejścia w życie nowych obostrzeń zgodnych z proekologiczną polityką Unii Europejskiej. Co to dla nas oznacza w kwestii budowy domu, jego ocieplania i ogrzewania?

prawo budowlane 2021

Geneza nowych przepisów prawa budowlanego 2021

Pierwszy dokument zawierający zasady oraz praktyczne sposoby promowania energooszczędnego budownictwa w krajach Unii Europejskiej powstał już w 2002 r. W maju 2010 roku Parlament Europejski przyjął natomiast nową dyrektywę dotyczącą charakterystyki energetycznej budynków, która wprowadzała kilka zmian względem swojej poprzedniczki.

Pojawiło się pojęcie budynku o niemal zerowym zużyciu energii, zredagowano wspólną dla państw członkowskich metodologię obliczania charakterystyki energetycznej budynków, a także wprowadzono sankcje za naruszanie przepisów.

Jednak co najważniejsze, nowelizacja dyrektywy zobowiązywała państwa członkowskie do zmiany przepisów krajowych na takie, które nakazywały budować i modernizować już istniejące budynki, by spełniały normy dotyczące minimalnej charakterystyki energetycznej. Końcowych efektem nowelizacji ma być doprowadzenie do stanu, gdy wszystkie budowane i modernizowane obiekty osiągną status zerowego zużycia energii elektrycznej.

Wprowadzenie tak ostrych przepisów jest następstwem proekologicznej polityki Unii Europejskiej, której wyraz stanowi przyjęcie pakietu ustaw klimatycznych 3 x 20. Pod tą nazwą kryją się trzy standardowe postulaty, tj.:

  • ograniczenie emisji dwutlenku węgla o 20%,
  • zmniejszenie zużycia energii o 20%,
  • wzrost zużycia energii z odnawialnych źródeł do 20%.
prawo budowlane 2021
Tu znajdziesz wszystko, co musisz wiedzieć o domu energooszczędnym >>

Prawo budowlane w 2021 roku – jakie czekają nas zmiany?

Przepisy wchodzące w życie 1 stycznia 2021 roku kontynuują proces przekształcania polskich budynków mieszkalnych w obiekty o zerowym zużyciu energii elektrycznej. W konsekwencji zmiany określane jako norma WT2021 albo standard energetyczny WT2021 koncentrują się na trzech obszarach:

  • ograniczenia zapotrzebowania budynków na energię elektryczną,
  • zmniejszenia współczynnika przewodzenia ciepła przegród zewnętrznych i innych elementów konstrukcyjnych,
  • modernizacji kotłów grzewczych.

Dom energooszczędny – 2021 rok pod znakiem współczynnika zużycia energii (Ep)

Zgodnie z treścią przepisów każdy nowy budynek musi spełniać określone wymagania, a jednym z nich jest zakaz przekraczania współczynnika zużycia energii, czyli tzw. współczynnika Ep.

Wskaźnik Ep określa roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, wentylacji, chłodzenia, przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz oświetlenia, przeliczone na jednostkę powierzchni pomieszczeń o regulowanej temperaturze powietrza, kWh/(m² rok). W ciągu ostatniej dekady wskaźnik Ep był już dwukrotnie obniżany – najpierw w 2014, a potem w 2017 roku. Nadchodząca zmiana będzie już trzecią z nich.

Współczynnik zużycia energii jest określany indywidualnie dla każdego rodzaju budynku wymienionego w Warunkach Technicznych rozporządzenia:

dom energooszczędny 2021

– budynek mieszkalny jednorodzinny

  • obecnie: 95 Ep
  • w 2021 r.: 70 Ep

– budynek mieszkalny wielorodzinny

  • obecnie: 85 Ep
  • w 2021 r.: 65 Ep

– budynek zamieszkania zbiorowego

  • obecnie: 85 Ep
  • w 2021 r.: 75 Ep

– budynek opieki zdrowotnej

  • obecnie: 290 Ep
  • w 2021 r.: 190 Ep

– inny budynek użyteczności publicznej

  • obecnie: 60 Ep
  • w 2021 r.: 45 Ep

– budynek gospodarczy, magazynowy i produkcyjny

  • obecnie: 90 Ep
  • w 2021 r.: 70 Ep

Ocieplenie domu – 2021 rok z niższym współczynnikiem przenikania ciepła (U)

W ślad za zmniejszeniem współczynnika Ep pójdzie także współczynnik przewodzenia ciepła. Oznacza to, że zmiany dosięgną nie tylko dopiero stawianych budynków, ale także tych podlegających modernizacji, np. w postaci ocieplenia ścian, dachu, czy sufitu.

Obniżanie współczynnika przewodzenia ciepła ścian zewnętrznych również jest wprowadzane cyklicznie. W 2014 roku współczynnik U uległ zmniejszeniu z wartości 0,3 do 0,25 W/m²K, natomiast w 2017 roku spadł do 0,23 W/m²K. Po 2020 roku osiągnie rekordowo niski poziom 0,2 W/m²K.

Ściany zewnętrzne nie są przy tym jedynym elementem budynku, przez który ciepło przedostaje się na zewnątrz. Istotną rolę w tym procesie odgrywają okna, co zauważa także rozporządzenie. W treści przepisów ustawodawca uwzględnił także obniżenie współczynnika przewodzenia ciepła przez okna i drzwi balkonowe, a także okna połaciowe.

ocieplenie domu 2021
Źródło: Halfpoint/Shutterstock
Tu dowiesz się, ile kosztuje ocieplenie domu styropianem i wełną >>

Obecnie współczynnik przewodzenia ciepła wynosi 1,1 W/m²K dla zwykłych okien i drzwi balkonowych oraz 1,3 w/m²K dla okien połaciowych. W 2021 roku współczynnik ten spadnie odpowiednio do 0,9 W/m²K i 1,1 W/m²K.

Zaostrzenie przepisów w kwestii współczynnika przewodzenia ciepła to wyzwanie nie tylko dla branży budowlanej, ale także zwykłych mieszkańców planujących remont. Nowa rzeczywistość legislacyjna obarcza ich koniecznością podjęcia decyzji, jaki materiał do ocieplania domu wybrać. Czy zdecydować się na wełnę lub styropian o wysokiej przepuszczalności ciepła, które wymagają położenia grubszej warstwy ocieplenia, czy materiały o niskim stopniu przewodzenia, jednocześnie cieńsze, ale i droższe.

Warunki techniczne w 2021 roku a kotły grzewcze

Zaostrzenie wytycznych dotyczących maksymalnych wskaźników współczynnika zużycia energii elektrycznej oraz przewodzenia ciepła będą miały duże znaczenie przy wyborze sposobu ogrzewania domu.

Po 2020 roku prawdziwym wyzwaniem stanie się ogrzewanie mieszkań, ponieważ tradycyjne kotły węglowe, olejowe, a nawet gazowe nie będą w stanie sprostać restrykcyjnym wskaźnikom, zwłaszcza wskaźnikowi Ep.

Rozwiązaniem są systemy wykorzystujące odnawialne źródła energii, ponieważ im większy ich udział w bilansie energetycznym domu, tym łatwiej osiągnąć wymagania, które przewidują warunki zabudowy 2021. Dlatego przewiduje się wzrost zainteresowania alternatywnymi urządzeniami grzewczymi, takimi jak pompy ciepła oraz kotły na pellet, które będą w stanie sprostać nowym restrykcjom.

Więcej na ten temat przeczytasz w artykule: Czym ogrzewać dom po 2020 roku? Przepisy, które musisz znać

czym ogrzewać dom po 2020

Co po zmianach norm budowlanych w 2021 roku?

Choć proekologiczne motywacje stojące za cyklicznym wprowadzaniem zmian w gospodarce energetycznej budynków wydają się szlachetne i niezbędne, dla licznych, zwłaszcza prywatnych użytkowników, staną się prawdziwym wyzwaniem.

Konsekwencją zmian będzie pojawianie się na rynku nowych, innowacyjnych sposobów ogrzewania budynków. Jednak za postępem technologicznym kroczy wysoka cena, którą użytkownicy chcąc nie chcąc będą musieli ponieść. Można więc nieśmiało przewidywać uruchomienia programów samorządowych nakierowanych na dofinansowania do zakupów urządzeń przetwarzających zieloną energię, które zmniejszyłyby obciążenie finansowe związane z ich zakupem.

Prawnik z pisarskim zacięciem. Na co dzień zajmuje się redakcją specjalistycznych artykułów prawniczych poruszających zagadnienia prawa budowlanego oraz jego innych gałęzi. W pracy skupia się na czytelniku, przekładając skomplikowane zasady polskiego ustawodawstwa na prosty i czytelny język. Łączy wiedzę oraz doświadczenie wyciągnięte z pracy w kancelariach prawnych ze stale rozwijanym warsztatem pisarskim oraz wiedzą na temat tworzenia treści w internecie.

Data publikacji:

Mogą Cię zainteresować
Inne artykuły w kategorii Porady
Zobacz więcej artykułów w kategorii Porady
Komentarze